علی ترابی
  • خانه
  • پست‌ها
  • بردسکن با 2000 سال پیشینه تاریخی نزدیک به مشهد
|

بردسکن با 2000 سال پیشینه تاریخی نزدیک به مشهد

بردسکن را در گویش های مختلف بَرْداَسکَن یا برد َسْکَن هم می گویند. یکی از شهرهای همسایه مشهد مقدس که از لحاظ جغرافیایی، از شمال به سبزوار، از شرق به خلیل آباد، از جنوب به طبس و از غرب به شاهرود استان سمنان محدود می‌شود. بردسکن از دو کلمه «برد» به معنی سرما و «سکن» به معنی ساکن، اسکان، آرامش، باشنده گان و اهل خانه تشکیل شده است. بنابراین شاید برداسکن یا بردسکن، سرزمینی است با زمستان های سرد و خشک، اما دارای آرامش، که مردم در آن ساکن شده اند.

بردسکن از لحاظ شرایط اقلیمی و آب و هوایی به دو قسمت تقسیم می شود : شمال  آب و هوای کوهپایه ای و به جنوب برشهر که شامل بیابان و نمکزار و کویر نمک است. این شهر در گذشته یکی از راه های اصلی اوذر تجاری خراسان بوده و از لحاظ تاریخی هم از شهرهای غنی ایران به حساب می‌آیدتپه تاریخی ای تو این شهر وجود داره که قدمتش به 2000 سال قبل از میلاد برمی‌گردد. متاسفانه با داشتن پتاسنیل های طبیعی و تاریخی شهر بردسکن برای اقامت باید در مسافرخانه ها شب را صبح کرد. مردم شهر فارسی زبان، مسلمان و پیرو مذهب شیعه جعفری هستند. مردمی مهمان نواز، سخت کوش، متدین و میهن دوست هستند.

در برسکن 112 اثر تاریخی  وجود دارد که 27 عدد آن ثبت ملی گردیده برخی از آنها عبارتند از :

زار کوشه، مناره فیروز آباد، نمکزار کویر لوت، مناره علی آباد کشمر، رباط کبودان، مسجد جامع سیف آباد، مسجد یا مقبره عبدل آباد، دهانه بیجورد، امام زاده الله آباد، قلعه رحمانیه، قلعه شادی آباد، دره آسیاب خوشاب، آب انبار سیدباقر، آرامگاه امام زاده سید ابراهیم، آرامگاه امام زاده سیدالحسینی، مزار بی بی حوا، مزار خانقاه، مسجد زیرک آباد

سوغات و ره آورد سفر به بردسکن

سوغات و ارمغان های شهرستان بردسکن می توان به انواع گلیم ها و قالیچه های خوش نقش و نگار اشاره کرد . همچنین گیوه های دست دوز و سبد های حصیر باف این منطقه مورد توجه گردشگران و مسافران می باشد. بردسکن دارای محصولات باغی معروفی از جمله انار، انجیر و انگور است که کشمش و خشکبار این منطقه از شهرت بسزایی بر خوردار است. زعفران و زیره نیز جزو سوغات مهم این شهربرسکن به شمار می روند.

صنایع دستی و هنرهای سنتی شهربرسکن :

صنایع دستی وهنرهای سنتی شهرستان بردسکن که امروزه در این منطقه رواج دارد می توان به بافت انواع فرشهای دستبافت، که تارو پودهای آن در تناوبی بین پنج تا هفت رج از گره ها مشاهده می شوند اشاره کرد . این نحوه پود کشی از صفات مشخصه قالی های منطقه بردسکن می باشد. از دیگر هنر های سنتی و صنایع دستی بردسکن می توان از گلیم بافی، حصیر بافی، قالیچه بافی و گیوه دوزی نام برد.

جایگاه موسیقی در فرهنگ بردسکن

موسیقی این شهرستان آمیختگی عمیقی با شئونات زندگی داشته و به نوعی بازگو کننده غمها، شادیها، آلام، آرزوها، اعتقادات و … و روایتگر افسانه های محلی است که در حقیقت نوعی از موسیقی مقامی بوده و به طور کلی بر پایه دو بیتی و چهار بیتی خوانی استوار گشته است. این نوع موسیقی در سه قسم ترانه، فریاد و داستانهای روائی قابل تأمل و بررسی است . از آهنگهای رایج در این منطقه می توان به حسینا، سر حدی، حیدر بیک، گل محمد، کوچه باغی اشاره نمود . همچنین سازهای رایج در بردسکن بیشتر نی، دایره، دو سازه، سه تار، دهل و دو تار است.

آداب و رسوم مردم بردسکن

در فرهنگ عامه مردم شهرستان بردسکن جشن ها و مراسم شادمانی و سرور فراوانی وجود داردکه جشن خواستگاری، جشن عقد خوانی، جشن عروسی، جشن بدنیا آمدن فرزند و نام گذاری او در روز هفتم یا دهم تولد، جشن خرمن که پس از جمع آوری محصول با مراسم ویژ ه و رقص چوب بازی همراه است . جشن ختنه سوران، جشن عید نوروز، جشن سده که معمولا در شب دهم بهمن بر گزار می گردد وجشن چها رشنبه سوری از این زمره اند.


عشایر بردسکن

این شهرستان با گستردگی جغرافیایی، تنوع اقوام و سابقه کهن با فرهنگ غنی درخشان و پویا توانسته است در تاریخ، هویت و اصالت خویش را حفظ کرده و با هماهنگی و جذابیت در حوزه میراث غنی فرهنگی، معنوی و طبیعی بدرخشد. این شهرستان از نظر وجود تنوع اقلیمی چشم انداز روشنی از نظر فضای روستایی عشایری از قبیل کلاه درازی، طاهری، ایلخانی، شورچاهی، بلوچ خانزائی، طایفه بیگی، تیموری و عبدالسرخ در این منطقه زندگی می کنند.

صنایع دستی و هنرهای سنتی

از صنایع دستی و هنرهای سنتی شهرستان بردسکن که امروزه در این منطقه رواج دارد می توان به بافت انواع فرش های دستباف ، که پودهای آن در تناوبی بین پنج تا هفت رج از گره ها مشاهده می شوند اشاره کرد. این نحوه ی پود کشی از صفحات مشخصه قالی های منطقه بردسکن می باشد. از دیگر هنرهای سنتی و صنایع دستی بردسکن می توان از گلیم بافی، حصیر بافی، قالیچه بافی و گیوه دوزی نام برد.
 

مشخصات جغرافیایی بردسکن

شهرستان برداسکن، با پهنه ای حدود 8000 کیلومتر مربع، در باختر خراسان، در دامنه جنوب کوه سرخ وکوه میش قرار دارد. این شهرستان از سوی شمال به شهرستان سبزوار، از باختر به استان سمنان، از خاور به شهرستان کاشمر و از جنوب به شهرستان طبس محدود است. مهم ترین کوه های این شهرستان، کوه سرخ و کوه میش هستند. در بخش باختری کوه سرخ، ستیغ آتشفشانی وجود دارد که در دامنه آن آب گرم جاری است. رود مهمی در این ناحیه وجود ندارد و بیش تر رودها فصلی اند و آب آن از کاریز و چاه تأمین می شود. این شهرستان در دشت قرار دارد و آب و هوای آن به دلیل وجود کوه ها و نیز قرار داشتن در کناره کویر، متغییر بوده و دارای بخش های سردسیری مرطوب و بخش های گرم و خشک است. هوای روستاهایی که در شمال و خاور شهرستان قرار دارند معتدل و آبادی هایی که در باختر آن قرار گرفته اند و نزدیک کویر هستند، گرم و خشک است.


مطالب مرتبط

جستجو مقالات